2023-02-27
Co to są NGO ?

Dziś ŚWIATOWY DZIEŃ NGO, dlatego przygotowaliśmy kilka informacji na temat trzeciego sektora i jego roli w życiu każdego z nas.

Organizacje pozarządowe nazywane również trzecim sektorem czy po prostu NGO-sami (od ang. non-government organization) – w odróżnieniu od organów publicznych a podobnie jak przedsiębiorcy – są prywatne i powstają z inicjatywy ich założycieli, ale – w odróżnieniu od przedsiębiorstw a podobnie jak władze publiczne – działają w interesie publicznym, a nie prywatnym. Organizacje te działają na rzecz wybranego interesu, ale nie w celu osiągnięcia zysku. 

Definicję organizacji pozarządowej można znaleźć w Ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.  Jest to definicja uniwersalna, w tym sensie, że inne akty prawne często odwołują się do pojęcia organizacji pozarządowej w rozumieniu tej ustawy.

Definicja ta podaje, że: „organizacjami pozarządowymi są:

1. niebędące jednostkami sektora finansów publicznych, w rozumieniu ustawy o finansach publicznych,
2. niedziałające w celu osiągnięcia zysku

osoby prawne lub jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, w tym fundacje i stowarzyszenia.

Organizacjami pozarządowymi są więc nie tylko podmioty, które mają osobowość prawną (takie jak fundacje, stowarzyszenia, kluby sportowe), ale także jednostki, które tej osobowości nie mają (np. stowarzyszenia zwykłe, uczelniane organizacje studenckie, koła gospodyń wiejskich).

Na terenie miasta Leszna działa cały szereg organizacji. Są to nie tylko formalnie zarejestrowane podmioty, ale także grupy nieformalne.

Zarówno te pierwsze jak i drugie z powodzeniem realizują założone sobie cele. Wspierają potrzebujących, organizują czas wolny dla siebie i swoich podopiecznych. Działają w obszarach edukacji, turystyki, ekologii, zdrowego stylu życia i bezpieczeństwa, dbają o kulturę fizyczną i rekreację. Zajmują się kulturą oraz wspierają osoby z niepełnosprawnościami. Z roku na rok działania te są coraz bardziej widoczne.

Dzisiaj NGO-sy są już nie tylko kojarzone z działalnością charytatywną. To prężnie działające organizacje pozyskujące środki zewnętrzne na swoją działalność (nie tylko pożytek publiczny, ale też środki krajowe i europejskie), skupiające wokół siebie duże grupy wolontariuszy i sympatyków. Prowadzenie takiego podmiotu wymaga wiele determinacji i umiejętności tj. zarządzanie zasobami ludzkimi, dobrej organizacji czasu czy znajomości prawa i podstaw ekonomii i finansów. Wiele organizacji angażuje się w debatę publiczną, bierze udział w rozmaitych dyskusjach i uczestniczy w dialogu publicznym. Świadczy to nie tylko o dojrzałości, ale też świadomości obranych przez siebie celów i dążeniu do ich realizacji.

Przedstawiciele Organizacji Pozarządowych (społecznicy) zasługują na szacunek za to, że swoimi działaniami spełniają społeczną misję wkładając w to wysiłek, ogromną energię i zapał. Działając z uporem pokonują na swojej drodze wiele przeszkód.

Według Głównego Urzędu Statystycznego oraz danych Urzędu Miasta Leszna (dane na dzień 31.12.2021r.) na terenie Miasta Leszna zarejestrowanych było 391 organizacji pozarządowych, tj:

1. Fundacje – 54 podmiotów (dane z GUS);
2. Stowarzyszenia i inne organizacje społeczne – 258 podmiotów(dane z GUS);
3. Spółdzielnie socjalne – 7 podmiotów (dane z GUS).
4. Kluby sportowe, i uczniowskie kluby sportowe (UKS) – 51 podmiotów (wg rejestru stowarzyszeń kultury fizycznej i uczniowskich klubów sportowych nie prowadzących działalności gospodarczej nadzorowanych przez Prezydenta Miasta Leszna – dane z Wydziału Kultury i Sportu UML);
5. Stowarzyszenia zwykłe – 21 podmiotów (wg rejestru stowarzyszeń zwykłych nadzorowanych przez Prezydenta Miasta Leszna – dane z Wydziału Spraw Obywatelskich UML).

SPORT

Wg ewidencji KRS prowadzonej przez  Wydział Kultury i Sportu Urzędu Miasta Leszna (dane na dzień 31.12.2021r.):

• liczba stowarzyszeń kultury fizycznej w KRS – 35,
• liczba uczniowskich klubów sportowych w KRS – 5.

Łącznie organizacji sportowych zarejestrowanych w KRS – 40 podmiotów.

Wg ewidencji stowarzyszeń kultury fizycznej nie prowadzących działalności gospodarczej nadzorowanych przez Prezydenta Miasta Leszna prowadzonej przez Wydział Kultury i Sportu UML (dane na dzień 31.12.2021r.):

• liczba stowarzyszeń kultury fizycznej – 34,
• liczba uczniowskich klubów sportowych – 17.

Łącznie organizacji sportowych fizycznej nie prowadzących działalności gospodarczej nadzorowanych przez Prezydenta Miasta Leszna – 51 podmiotów.

Wg GUS przy klubach sportowych działa 55 sekcji sportowych.

Zatem łączna liczba stowarzyszeń kultury fizycznej, związków sportowych i uczniowskich klubów sportowych, w tym sekcji przy nich działających wynosi 91 podmiotów.

Organizacją pożytku publicznego (OPP) jest organizacja, której złożony wniosek do Krajowego Rejestru Sądowego został zatwierdzony po spełnieniu czterech obowiązkowych warunków wymienionych w ustawie: działania na rzecz ogółu społeczności, lub określonej grupy podmiotów, pod warunkiem że grupa ta jest wyodrębniona ze względu na szczególnie trudną sytuację życiową lub materialną w stosunku do reszty społeczeństwa, prowadzenia działalności gospodarczej wyłącznie jako dodatkowej w  stosunku  do  działalności  pożytku  publicznego, przeznaczania nadwyżki przychodów nad kosztami jedynie na działalność w sferze pożytku publicznego oraz posiadanie kolegialnego organu kontroli lub nadzoru.
Organizacja pozarządowa oraz podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 mogą uzyskać status organizacji pożytku publicznego pod warunkiem, iż prowadzą działalność nieprzerwalnie przez co najmniej 2 lata. Po uzyskaniu statusu organizacji pożytku publicznego OPP organizacja posiada prawo m.in. do otrzymywania 1,5% podatku od osób fizycznych czy nieodpłatnego informowania przez radio i telewizję publiczną o działalności organizacji.

W 2023 roku uprwanionych dootrzymania 1,5 podatku jest 66 OPP - ich wykaz dostąpny jest TUTAJ